Osiedle robotnicze kopalni „Marcel” w Radlinie

Miejscowość:
Radlin
Odsłuchaj tekst
Dodaj do planera

Osiedle robotnicze w Radlinie zbudowano na przełomie XIX i XX wieku dla pracowników działającej w mieście od kilkudziesięciu lat kopalni „Emma” (a od 1949 roku „Marcel”). Budynki osiedla stanęły naprzeciwko zabudowań kopalnianych. Są tu wille kadry zarządzającej, domy noclegowe, wielorodzinne familoki czy gmachy użyteczności publicznej. Wśród projektantów kolonii byli sławni architekci, jak np. William Mueller i Hans Poelzig.

O mieście

Radlin jest kilkunastotysięcznym miastem, „wciśniętym” między Rybnik, Rydułtowy, Pszów i Wodzisław Śląski. Do przełomu XVIII i XIX wieku miejscowości tworzące dzisiejsze miasto były typowo rolnicze. Wkrótce jednak zaczęto poszukiwania węgla kamiennego i ruszyły tutaj pierwsze kopalnie. Kopalnia „Emma”, działająca do dziś pod nazwą „Marcel”, została uruchomiona w 1858 roku na terenie wioski Biertułtowy – centralnej części współczesnego Radlina. W następnych latach kopalnia rozbudowała się o elektrownię i koksownię. Dzięki jej działalności dotychczasowa wioska rozwinęła się w niewielkie miasto.

Osiedle robotnicze

Pod koniec XIX wieku właściciel kopalni – berliński przedsiębiorca Fryderyk Friedlaender - podjął decyzję o budowie koloni robotniczej w bezpośrednim sąsiedztwie szybów kopalnianych. Pierwsze domy zaczęły powstawać już w 1897 roku, następne wznoszono do czasów tuż przed I wojną światową. Zatrudniono wybitnych architektów, m.in. Williama Muellera i Hansa Poelziga. Zabudowania osiedla zachowały się do dziś w kształcie bliskim oryginalnemu. Znajdziemy je przy ul. Korfantego oraz jej przecznicach: Irysowej, Czecha, Pocztowej i Mielęckiego. Przy Korfantego zbudowano wille kadry urzędniczej. Za nimi postawiono familoki, dla przeciętnie 4-5 rodzin, z budynkami gospodarczymi na zapleczu. Ceglane gmachy mają najczęściej trzy kondygnacje. Osiedle było zelektryfikowane, z własną siecią wodno-kanalizacyjną. Ponadto powstały noclegownie dla górników–kawalerów, sklep, apteka, gospoda i inne obiekty użyteczności publicznej. Najokazalszą budowlą była szkoła, zamykająca dzisiejszą ul. Mielęckiego. Spośród wszystkich budynków urodą wyróżnia się willa dyrektorska (obecnie kawiarnia „Górnicza Strzecha”), projektu Williama Muellera. Warto także przejść się główną aleją Radlina, tj. ul. Korfantego, z której można zobaczyć zabytkowe zabudowania kopalni „Marcel”, czyli szyb „Wiktor”, budynek dyrekcji i łaźnię.

Wyświetlenia:  177
Lokalizacja:

Ul. Korfantego
Radlin
Gmina: Radlin
Powiat: wodzisławski


Region turystyczny: 
Śląsk, Kraina Górnej Odry
Lokalizacja: 
W mieście
Kategoria: 
Dziedzictwo kulturowe

Informacje ogólne:
Rodzaj obiektu:  Zabytkowa zabudowa

Dostępność Całoroczny
Twoja ocena:
Ocena: 5.0 (Oddano 1 głosy)
Trasa
Trasa
Szlak znakowany
Do startu
Do mety
PDF
KML
GPX
Audiowycieczki
Pliki dźwiękowe
W pobliżu
Pogoda
Katowice
Zakwaterowanie w pobliżu
Wodzisław Śląski
3.08 km
Rybnik
4.18 km
Wodzisław Śląski
4.56 km
Wodzisław Śląski
4.57 km
Gastronomia w pobliżu
Rybnik
1.10 km
Radlin
1.48 km
Rybnik
1.79 km
Rybnik
1.82 km
Wydarzenia w pobliżu
Rybnik
2023-06-24
2.52 km
Zapraszamy na III edycję Festiwalu Górnej Odry. Impreza jest świętem marki Kraina Górnej Odry. Niezapomnianym przeżyciem są organizowane podczas festiwalu Pływadła. Kultowe wydarzenie i największa tego typu impreza w całej Europie!
Pszów
2023-04-16
6.62 km
Łydka Grubasa XX - lecie ŻARTY NA BOK
Rybnik
2023-03-23
7.16 km
Młody działocz z Gōrnego Ślōnska spod Ôpola Jan Sotor poôsprowio nōm ô działaniach modych ludzi i ich tōżamości . Całość pokludzōm człōnkowei DURŚ .
Rybnik
2023-03-24
7.16 km
O twórcach: Osiemdziesięciosześcioletni Karol Kargul, były płetwonurek, żeglarz, instruktor i ratownik motorowodny oraz pedagog, dużo czasu i serca poświęcił osobom z niepełnosprawnościami. Jedną z jego pasji jest kontakt z przyrodą w ogródku działkowym. Karola od paru lat pochłonęły przeróżne witraże - większe i mniejsze. Jest samoukiem, nie czerpie pomysłów z przekazów internetowych itp. Będąc wolontariuszem w Warsztatach Terapii Zajęciowej kierowanych przez Panią Agatę Marszałek, zetknął się z panią Dobrawą Dublewską, która zajmowała się między innymi witrażami. Tak powstała jego pasja. Drogą eksperymentów oraz poszukiwań Karol Kargul stworzył własny styl. -------- Żona Ilona Kargul, emerytowana nauczycielka Państwowej Szkoły Muzycznej I i II Stopnia im. Karola i Antoniego Szafranków w Rybniku, założycielka Śląskiego Centrum Muzycznego Muzyka i Ruch w Rybniku. Ilona Jest znana z takich projektów jak: Rybnicki Festiwal Młodych Talentów im. Ireneusza Jeszki, Biesiady dla mieszkańców m
Rybnik
2023-03-26
7.16 km
Serdecznie zapraszamy na kolejną edycję spotkań przy grach planszowych. Nie zabraknie gier stolikowych, karcianych, bitewnych czy tych z cyklu "gdzie pomyśleć nie zaszkodzi". Masz swoją ulubioną grę? Koniecznie ją zabierz i zagraj z innymi! Spotkanie otwarte - zabierz kolegę, dziewczynę, sąsiada i wpadnij do nas! Gwarancja dobrej zabawy i miłej atmosfery w pakiecie! Rozpoczynamy o godz. 15.00