slaskie.travel
Jerzy Dembczyk to bardzo ważna postać dla miasta Rydułtowy. Zginął dokładnie 18 sierpnia 1919r. podczas potyczki, jaka wywiązała się pomiędzy wojskami powstańczymi a funkcjonariuszami Grenschutzu zlokalizowanymi wokół tunelu w Rydułtowach. Dembczyk należący do grupy około 30 powstańców chciał przejąć ten ważny szlak komunikacyjny i w ten sposób kontrolować przepływ osób i towarów. Tak miało rozpocząć się I Powstanie Śląskie – miało, bo właśnie dla Jerzego Dembczyka zakończyło się tragicznie owej feralnej nocy 18 sierpnia. Był on pierwszą ofiarą tego powstania na ziemiach rydułtowskich a jego śmierć szybko okrzyknięto bohaterską. Pomnik upamiętniający jego poświęcenie stoi dokładnie w tym samym miejscu, gdzie powstaniec oddał swoje ostatnie tchnienie.
Walki rozpoczynające I Powstanie Śląskie na terenie Rydułtów był niezwykle zacięte. Powstańcy na początku zaatakowali centralę telefoniczną tak, aby sparaliżować system komunikacji swojego przeciwnika. W dalszej kolejności rozpoczęli przejmowanie ważnych węzłów komunikacyjnych. Walki toczyły się w całym otoczeniu tunelu, toteż z biegiem lat powstała koncepcja aby pomnik upamiętniający śmierć Jerzego Dembczyka przenieść z miejsca, które jest ciężko dostępne do nowo powstałej Ścieżki Powstań Śląskich upamiętniającej wszystkie Powstania Śląskie, jakie toczyły się w latach 1919, 1920 i 1921. Pomysł ten po wielu miesiącach konsultacji z rodziną poległego powstańca a także instytucjami zajmującymi się kultywowaniem pamięci o regionie, został zarzucony.
Pomnik powstał w 1958r. dzięki staraniom ZBoWiD-u i do dnia dzisiejszego znajduje się w miejscu, gdzie zginął ten najsłynniejszy rydułtowski powstaniec. Samym monumentem, jak i jego najbliższą okolicą opiekują się harcerze zrzeszeni w Chorągwi Śląskiej ZHP Hufca Rydułtowy. Dbają oni o ten trudno dostępny skrawek rydułtowskiej ziemi. Jest to dla nich miejsce szczególne, które traktują z honorem i należytym szacunkiem.
Pomnik Jerzego Dembczyka właśnie dlatego, że zmusza do przejścia trudną trasą, do przebrnięcia przez zarosła i ogólnie – do wysiłku, jest tak cenny dla poszukiwaczy ciekawostek historycznych. Nie każdy dotrze w miejsce, gdzie poległ ten wspaniały powstaniec, a jeśli już, ktoś odnajdzie to miejsce, znaczy to tyle, że zależy mu na poznaniu historii, która ukształtowała region – ludzi tu mieszkających i ich historię.
ul. Rudzka 13 C
44-200 Rybnik
tel. 32 42 22 446
turystyka@subregion.pl
Portal powstał w ramach projektu
Mobilne Śląskie
Darmowa aplikacja SLASKIE.travel dostępna na platformach 
